Restauratie Nederlands Israëlitische Hoofdsynagoge in Arnhem

De Synagoge aan de Pastoorstraat 17 werd in de jaren 1852-1853 gebouwd naar een ontwerp van de stadsarchitect van Arnhem H.J.Heuvelink.

Het oorspronkelijke gebouw was eenvoudig van opzet; één grote zaal, de Sjoel, over de volle hoogte met een entree aan de westzijde. In de zaal waren aan de noord- en zuidzijde vrouwengalerijen aangebracht die door trappen en een overloop naast en boven de entree bereikbaar waren. In de late 19e eeuw werd een secretariskamer aangebouwd, een lage aanbouw tegen de zuidgevel. Deze werd later gebruikt als keuken.

Vlak na de tweede wereldoorlog en in 1967 volgden ingrijpende verbouwingen die het gebouw inwendig geschikt moesten maken voor meerdere functies. Het uiterlijk van de Synagoge bleef echter onaangetast al verslechterde de conditie van het gebouw zienderogen door achterstallig onderhoud.

In de jaren 2000-2003 is het gebouw door VBW architecten gerestaureerd en uitgebreid. De oorspronkelijke heldere opzet is hierbij weer hersteld waarbij we als eerste ons hebben georiënteerd en verdiept in de religieuze gebruiken en tradities.
Een aparte zaal die voor meerdere functies gebruikt kan worden bleek noodzakelijk. Door een zaalhoge glaspui en glasstroken te plaatsen is de Sjoel verkleind en is de gewenste zaalruimte verkregen. De hoofdingang, bij de reeds genoemde verbouwingen verlegd naar de zuidzijde, is weer op de juiste plaats in de westgevel geplaatst en de galerijen zijn weer in ere hersteld. Het fraaie rasterwerk boven de balustrade van de galerijen is  gereconstrueerd aan de hand van oude foto’s en veel oorspronkelijk schilderwerk en sjabloonwerk is weer teruggebracht.
Gescheiden door een smal overdekt straatje is aan de zuidzijde van het gebouw een ingetogen hardstenen element toegevoegd. Hierin zijn verkeersruimten, de Soeka, toiletten en bergingen gerealiseerd.

Op 8 oktober 2003 is de synagoge heropend door koningin Beatrix